چگونه با تاریخ اسلام آشناشویم ؟(بخش ۲)
بسم الله الرحمن الرحیم
با سلام خدمت کاربران گرامی سایت ویکی چجور
در پست های قبلی مطلبی با عنوان “چگونه با تاریخ اسلام آشناشویم ؟(بخش ۱)” در سایت قرار داده شد.حال در این پست بخش ۲ این پست خدمت شما کاربران گرامی قرار داده میشود.
دقت در رویکرد تاریخی قرآن و نهج البلاغه به خوبی بیانگر اهمیت، اعتبار، فایده مندی و علمیّت تاریخ است.حتّی اگر علمیّت را به معنای تجربه پذیری و آزمودنی بدانیم نیز تاریخ از علمیّت برخوردار است.البته ممکن است معیار ها و موازین تجربه در تاریخ و روش این تجربه دقیقا همان روش و معیارهایی نباشد که برای علوم حسی و تجربی شمرده و طی می شود.
از نظر قرآن کریم، هم برداشت روایی از یک پدیده طبیعی یا غیرطبیعی، یا نقل رفتار و کنش و واکنش یک شخصیت خوب یا بد، زن یا مرد، یا گزارش یک فتح یا شکست، کامیابی یا ناکامی یک قوم یا یک جامعه و یا فرهنگ و تمدن (تاریخ نقلی) مهم است و هم تحلیل ساختارها، بررسی علل وقع حوادث و پدیده ها و پیامدهای آن (تاریخ تحلیلی).چنانکه کشف قوانین حاکم بر وقایع تاریخی و تبیین کم و کیف تکرار آنها(فلسفه تاریخ) نیز مورد اهتمام قرآن کریم و سخنان امام علی(ع) در نهج البلاغه است.
اسامی برخی از سوره های قرآن چون ابراهیم، یونس، هود، کهف، مریم، انبیاء و لقمان یا اسامی بزرگترین شخصیت های تاریخ و مهم ترین الگوهای انسانی اند که ژرف ترین تحولات را در دوره هایی از زندگی بشر ایجاد کرده اند و یا از اصطلاحات و موضوعاتی است که به پدیده های تاریخی عظیمی اشاره دارند و هر یک یادآور وقایعی است که به بخش گسترده ای از شناسنامه و هویت اقوام و ملل مختلف میپردازد.آموزه های ژرف نهج البلاغه نیز همگام با قرآن گزیده ای از تاریخ تمدن گذشته بشری ، تصویری از مسایل سیاسی و اجتماعی عصر خود، و پند و عبرتی است برای آیندگان و آنان که میخواهند با دقت در سرنوشت ناسپاسان به نعمت های الهی و تعالیم انبیاء که به بلای سلطه ظالمان گرفتار آمدند و تجربه های تلخ آموختند، برای زندگانی کوتاه دنیا، ابزار آرامش و برای زندگی دایم آخرت اسباب آسایش و تقرب الهی را فراهم آوردند.
امام علی (ع) میفرماید: پیمان و شخصیت خود را در گرو آنچه میگویم قرار میدهم و ضمانت آن را به عهده میگیرم.بی گمان هرکس به روشنی از پیشامد های تاریخی و فرجام بد امّتها در گذشته عبرت گیرد، پیوسته آنها را در نظر داشته باشد، ژرف در آنها بنگرد و قوانین و نوامیس حرکت جوامع را از آن حوادث دریابد، واقع بینی و پرواداری او را از غلتیدن در جایگاه های شبهه ناک و هلاکت بار باز می دارد.
گفتار روشن تر امام(ع) در تبیین قانونمندی تاریخ در نهج البلاغه چنین آمده است : ای بندگان خدا، بی گمان روزگار را با آیندگان و گذشتگان شیوه ای است همسان، که نه گذشته را بازگشتی است و نه شرایط کنونی را جاودانگی.کنش های آن از روز نخست تا پایان با یک ضابطه است.بستر زمان، ماجراهای تاریخ را میدان مسابقه ای است که هر کدام را پرچم افراشته ای است… پس، از آنچه مایه عبرت است پند گیرید و از گردش روزگار عبرت پذیرید و از بیم دهندگان (پیامبران) سود برگیرید.




دیدگاه کاربران