ورود به سایت

ثبت نام در سایت

Registration confirmation will be e-mailed to you.

فراموشی رمز

دو + 19 =

بستن
بستن

چگونه فرش دستباف بیرجند خریداری کنیم ؟

چگونه فرش دستباف بیرجند خریداری کنیم ؟

چگونه فرش دستباف بیرجند خریداری کنیم ؟

بیرجند در شاهراهی میان مشهد و زاهدان، و شرق خراسان و نزدیکی مرز افغانستان واقع است.مرکز استان خراسان جنوبی و مرکز شهرستان بیرجند در شرق ایران است.

این شهر در سال ۱۳۹۰، تعداد ۱۸۴۶۴۷ نفر جمعیت داشته و چهل و نهمین شهر ایران بوده‌است.بیرجند نخستین شهر در ایران است که دارای سازمان آبرسانی بوده و بنگاه آبلوله بیرجند به عنوان اولین سازمان آبرسانی ایران شناخته می‌شود.

این شهر همچنین دومین شهر در ایران است که در سال ۱۳۰۲ و پیش از تهران از لوله‌کشی آب شهری برخوردار گردید باغ اکبریه یکی از بناهای تاریخی شهر در نشست سی و پنجم یونسکو در سال ۲۰۱۱ میلادی به عنوان میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید.

مدرسه شوکتیه در این شهر، سومین مدرسهٔ آموزش به سبک نوین -بعد از دارالفنون تهران و رشدیه تبریز- است. به علت موقعیت سیاسی و استراتژیک بیرجند، سومین فرودگاه کشور در سال ۱۳۱۲ پس از قلعه‌مرغی و بوشهر در این شهر ساخته شد[۸] و تا پیش از جنگ جهانی دوم، کنسولگری‌های انگلستان و روسیه در بیرجند مشغول فعالیت بوده‌اند.

مطالب مرتبط


گام 1 - سوابق تاریخی

سوابق تاریخی

سوابق تاریخی

خصوصیات اقلیمی و شرایط جغرافیائی سبب شده تا مناطق مختلف خراسان صرف نظر از ویژگیهای قالی مشهد ویژگیهای مختص به خود را نیز در تولیداتشان مستقر نمایند.

از جمله این مراکز قدیمی و عمده تولید قالی در خراسان بیرجند است که به واسطه ارائه نقوش جالب توجه، لچک و ترنج، ریزه ماهی و بته جقه، در بازارهای بین المللی جایگاهی ویژه یافته است این نقوش به جهت پرکاری و ریز بافی (4200 تا 4000 گره در دسیمتر مربع) و علی رغم اینکه با گره جفتی تهیه می شوند به واسطه فشردگی تارها، از دوام و ظرافت نسبتا خوبی برخوردارند، زیرا همان طور که قبلاً نیز ذکر شد چنانچه تارها نزدیک و به هم فشرده گذارده شوند و مثلاً در هر اینچ (5/2 سانتی متر) 14 و یا بیشتر از این تعداد تار باشد، قالی اگر با گره جفتی نیز بافته شود، باز هم دوام آن خوب خواهد بود زیرا تراکم لازمه را خواهد داشت.

اما نوع پست قالیهای بیرجند چون با پشم بهاره بافته می شود زود سائیده و فرسوده می شود. ریزه ماهی بیرجند از نشانه ها باضافه و ضربدر تشکیل می شود.

از مناطق معروف قالی بافی این شهر کویری که در جنوب خراسان واقع شده می توان از:

روستاهای درخش، مود گسک، نوزاد، سه بیشه، بهلگرد، نوغاب، دستگرد، هندوالان و بیشتر روستاهای منطقه قائنات نام برد سابقه قالیبافی این منطقه آن طور که از کتاب جغرافی دانان قدیم مانند مقدسی و ابن حوقل برمی آید به هزار سال قبل و شاید بیشتر برسد.

ابواسحاق ابراهیم اصطخری نیز در کتاب معروف سالک و مسالک، به رواج کرباس و پلاس و سایر بافته ها اشارتی دارد. قالیهای بافته شده در کارگاههای شهر بیرجند در بین سالهای 1317-1313 شمسی در اوج شهرت خود بوده و از لحاظ زیبائی ترنج، نقوش زمینه، ظرافت و رنگ آمیزی در تمام بازارهای اروپائی به ویژه در آلمان غربی از اعتبار و شهرت زیادی برخوردار بوده است.

در میان فرش های کاخ گلستان یک قطعه فرش نفیس در اندازه 42/5   80/10 متر دیده می شود که تار و پودش از نخ پنبه و پرزهای آن از پشم است این فرش در سال 1265 قمری در بیرجند بافته شده و شعر زیر روی آن  بافته شده است: به سعی چاکر شاهنشاهی امیر قهستان تمام شود که شود فرش در اطاق گلستان طرح این فرش بته جقه به شیوه متداول در جنوب خراسان بوده و  در متن بسیار تیره فرش چند ردیف بته بزرگ بافته شده که سر آنها در هر ردیف به یک سو متوجه شده اند.

هر بته بین دو بته پایین و بالای خود قرار دارد. بته های بزرگ اصلی توسط دو بته کوچک در میان گرفته شده اند و بین بته ها درخت های شکوفه، زیبائی و جلوه زیادی به فرش داده است.

قالیبافی بیرجند پیش و پس از جنگ جهانی دوم به ترتیب به دوره ای از شکوفایی و تنزل رسید.

در دوره شکوفایی گرچه در طرح آن تنوعی دیده نمی شد ولی بافت آن با مهارت انجام می گرفت و رنگهای آن خوب بود و از نظر زیبائی و ظرافت جزو بهترین قالیهای معروف به مشهدی به شمار می آمد و در بازارهای اروپا، خریداران فراوان داشت (و روستائیان بیرجند با توجه به شهرت جهانی قالی بیرجند با آن ترنج پرکار و زیبایش، قالیهایی بافتند که با قالی بیرجند رقابت می کرد و به نام بیرجند به فروش می رسید) ولی آغاز جنگ، بازارهای اروپا را بر روی قالی بیرجند بست و در پایان جنگ نیز، قالی بیرجند نتوانست آن سابقه درخشان را که حتی از قالی مشهد پیشی گرفته بود به دست آورد. و اعتبار جهانی خود را از دست داد تا اینکه با تأسیس شرکت شرق مجدداً از نظر طرح و نقش و مرغوبیت احیاء شد.

این شرکت علاوه بر کارگاههای شهری در روستاهای مود و بهلگرد مبادرت به برپائی دارهای قالی کرد و قالیهایی که از لحاظ دوام، زیبائی و رنگ آمیزی درحد بالایی قرار داشتند تولید و به بازارهای سراسر جهان عرضه کرد.

گام 2 - ساختار

ساختار

پشم

پشم درجه 1 برای قالیبافی خراسان و بویژه بیرجند، پشمی است که شسته شده باشد، رنگش سفید باشد، آلودگی الیاف آن حداکثر 25% باشد. قطر متوسط الیافش 30 میکرون باشد و طول متوسط الیاف ان کمتر از 5/7 سانتیمتر نباشد.

بهترین و درخشنده ترین فرش از گوسفندانی بدست می آید که در کوهپایه های خوش آب و هوای معتدل چرا کنند. از بین نژادهای کردی، سرخسی، بلوچی که در اکثر نقاط خراسان پرورده می شوند، بهترین انواع پشم را، نژاد بلوچی دارد

گره

قبل از شروع ردیف گره ها ابتدا چند ردیف گلیم بافی می کنند سپس ردیف گره ها شروع می شود.

گره مورد استفاده در منطقه مود فارسی بافت می باشد که بوسیله دست زده میشود.

هر تعداد گرهی که در 26 سانتیمتر (یک مر) زده می شود معیاری برای ریز فرش می باشد مثلاً فرش مر 80 یعنی در هر 26 سانتیمتر 160 گره تا و یا 80 گره جفتی دارد.

پود گذاری

فرشهای منطقه دو پوده بوده که پود زیر را به لحاظ آنکه فرش کجوبندی شده است معمولاً با دست از لابلای نخهای تار عبور داده و سپس می کوبند.

برای جلوگیری از سره دار شدن فرش معمولاً از وسیله ای به نام پنجه استفاده می کنند که این وسیله دارای شانه نسبتاً تیزی است که از پشت فرش در دو طرف شیرازه را مهار نموده و مانع از جمع شدگی فرش می گردد.

همچنین ممکن است در دو طرف فرش از نخ مهار به منظور جلوگیری از سره دار شدن فرش استفاده شود، نخ مهار معمولاً با استفاده از نخهای چله در دو طرف فرش همزمان با شیرازه بندی فرش استفاده می شود، لذا قبل از کوبیدن پود زیر با استفاده از نخ مهار یک سر پود را ثابت نگه داشته و سر دیگر آن بطور نسبی کشیده می شود تا پود دقیقاً در جا خود قرار گیرد، برای پودگذاری از نخهای پنبه ای 12/5 لغایت 8/5 با توجه به مر فرش استفاده می شود.

پود رو عمولاً بعد از هر سه رج کوبیده شده و به همین لحاظ در منطقه به سپوت معروف است.

گام 3 - طرح های رایج

طرح های رایج

طرح های رایج

قالی های بیرجند نیز مثل قالیهای مشهد دارای یک ترنج بزرگ مرکزی و لچک های مربوط به آن است. همین قالیها با قالیهای مشهد در نکات زیر اختلاف دارند: اولاً در تار و پود آن که هر دو از نخ پنبه ای نازک تری تشکیل شده اند؛ ثانیاً ارتفاع پرزهای اینها بسیار کوتاه تر است؛ ثالثاً تراکم گره های اینها بیشتر است.

گام 4 - رنگبندي و رنگرزی

 رنگبندي و رنگرزی

رنگبندي و رنگرزی

در این قالیها علاوه بر رنگهایی که در قالیهای مشهد وجود دارند، استفاده زیاد از یک رنگ نارنجی تقویت شده در نقوش تزئینی آن نیز متداول است.

این رنگ در کنار نسبت ضعیفی از قهوه ای کم رنگ و صورتی بسیار روشن که مثل ماهی آزاد است، بکار می رود.

در بیرجند گونه ای قالی بنام زرشک نیز تولید می شود علت نامگذاری زرشک این است که در ترکیب رنگ بدست آمده بجای بهره گیری از جوهر لیمو، زرشک بکار می برند.

کرم و سرمه ای از جمله رنگهایی است که در قالی بیرجند بویژه درزمینه آن فراوان دیده می شود. از رنگهای نارنجی و قرمز برای ایجاد تضاد و از بژ در زمینه استفاده می شود.

مایه های رنگ قالیهای بیرجند به نسبت قالیهای مشهد زنده تر و خط محیطی طرحها واضح تر است قالیهای بیرجند معمولاً دارای امضای استادکار می باشد که در یک قاب کوچک در حاشیه اصلی در بالای سر قالی نوشته شده است.

گام 5 - ابعاد

ابعاد

ابعاد

بیشتر تولیدات بیرجند قالیچه های نسبتاً بزرگ تا 20/2*50 /1 مترهستند. قالیهای بزرگ تا 10 متر مربع نیز بافته می شوند.

اطلاعات مطلب

  • فرش دستباف
  • 2,658 بازدید
  • blankblankblankblankblank (3 votes, average: 5٫00 out of 5)
    blankLoading...
  • آخرین ویرایش توسط : درهمی - جمعه, 23 نوامبر 18, 5:29 ب.ظ
  • قالی ایران

دیدگاه کاربران

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بهترین علوم و دانش برای شما گردآوری میشه

آخرین های آیا میدانید

از همه جا براتون مطلب داریم لطفا کلیک کنید

مطالب برگزیده

موضوعات مهم سایت

مطالب محبوب