ورود به سایت

ثبت نام در سایت

Registration confirmation will be e-mailed to you.

فراموشی رمز

سه × 3 =

بستن
بستن

چگونه اوضاع اقتصادی ایران در عصر قاجار دچار تغییر شد؟

چگونه اوضاع اقتصادی ایران در عصر قاجار دچار تغییر شد؟

ایرانیان دارای پیشینۀ فرهنگی و تمدنی عظیم و برجسته ای هستند. برخورد و ارتباط گسترده ای که در عصر قاجار میان کشور ما و کشورهای اروپایی رخ داد، شرایط اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی ایران را تحت تأثیر قرار داد. در این مقاله اوضاع اقتصادی ایران را در عصر قاجار بررسی می کنیم.

مطالب مرتبط


گام 1 - کشاورزی

کشاورزی

با وجود برخی اقدامات عمرانی مانند احداث قنات ها و نهرها در دورهٔ قاجار، اوضاع کشاورزی ایران چندان مساعد نبود. جنگ های ایران و روسیه و از دست دادن بخشی از بهترین زمین های کشاورزی در قراردادهای گلستان و ترکمانچای نیز شرایط کشاورزی ایران را بدتر کرد. با این حال کشاورزی مهم ترین فعالیت اقتصادی در ایران به شمار می رفت که عمدتاً توسط روستانشینان انجام می شد. عمدهٔ محصولات کشاورزی شامل: گندم، جو، پنبه، انواع میوه، برنج، ابریشم، توتون و تنباکو بود. بیشتر زمین های مرغوب و حاصلخیز در اختیار حکومت قاجار، خاندان سلطنتی، صاحب منصبان دولتی و فرماندهان نظامی بود. بخش وسیعی از زمین های کشاورزی نیز وقف شده بودند. کشاورزان به ندرت مالک زمین بودند، اکثر آنان روی زمین های حکومتی، اربابی و وقفی کار می کردند و سهم کمی از محصول نصیب آنان می شد. کمبود سرمایه، نبود ماشین آلات کشاورزی مناسب، نظام آبیاری نامناسب، وقوع خشکسالی، بی قانونی و اجحافات مالیاتی، از مهم ترین علل کندی پیشرفت کشاورزی در عصر قاجار بود.

گام 2 - دامداری

دامداری

شغل اصلی جامعهٔ ایلیاتی و عشایری دامداری بود. عشایر علاوه بر تأمین نیازهای غذایی، از مو و پشم دام ها نیز فرش، پارچه و چادر می بافتند. آنها مازاد مصرف خود را به روستاییان و شهرنشینان می فروختند.

گام 3 - صنعت

صنعت

پس از سقوط حکومت صفویه، صنایع دستی ایران نیز رو به افول نهاد. در دوران حکومت قاجار به دلیل ورود بی رویهٔ کالاهای اروپایی، بخش مهمی از صنایع کارگاهی و دستی ایران، مخصوصاً صنایع بافندگی و نساجی دچار رکود و سپس نابودی شد. در این میان فقط صنعت قالی بافی ایران به دلیل کیفیت طرح و بافت و نبود نمونهٔ خارجی مشابه، همچنان رونق و مشتریان داخلی و خارجی خود را حفظ کرد. البته در نتیجهٔ اقدامات امیرکبیر چندین کارخانهٔ نساجی، کاغذسازی، شیشه گری، سفال سازی و تفنگ سازی در ایران تأسیس شد.

گام 4 - تجارت

تجارت

بازرگانی و تجارت با ثبات و امنیت داخلی و بین المللی رابطهٔ مستقیم داشت. در عصر قاجار، بازرگانی ایران به دلیل وجود امنیت نسبی در داخل کشور و گسترش انقلاب صنعتی اروپا روند صعودی یافت. در ابتدای دورهٔ قاجار، انگلستان بزرگ ترین شریک تجاری ایران بود. در نیمهٔ دوم قرن 13 ق./ 19 م. روسیه به سبب امتیازاتی که در قرارداد ترکمانچای و پس از آن از ایران گرفت، نفوذ اقتصادی خود را در کشور ما افزایش داد و تبدیل به شریک اصلی تجاری ایران شد. صادرات ایران در آن دوره بیشتر محصولات کشاورزی، تولیدات دامی، پارچه و قالی بود. تجهیزات نظامی، برخی فلزات مانند طلا و نقره، قند و چای، نیز از مهم ترین کالاهای وارداتی ایران به شمار می رفتند.

اطلاعات مطلب

  • تاریخ و تمدن
  • 309 بازدید
  • (1 votes, average: 2٫00 out of 5)
    Loading...
  • آخرین ویرایش توسط : مهدی هاتفی نیا - چهارشنبه, ۰۹ اسفند ۹۶, ۷:۵۸ ق.ظ
  • تاریخ جهان

دیدگاه کاربران

بهترین علوم و دانش برای شما گردآوری میشه

آخرین های آیا میدانید

از همه جا براتون مطلب داریم لطفا کلیک کنید

مطالب برگزیده

موضوعات مهم سایت

مطالب محبوب